There Are Rivers in the Sky là một tác phẩm mang tầm sử thi, một chuyến hành trình đậm chất thơ đưa người đọc băng qua thời gian, không gian và thân phận, để rồi lạc lối trong những mảnh đời xa lạ mà gần gũi đến không ngờ.
Với lối kể chuyện tài tình và cấu trúc đầy sáng tạo, Elif Shafak không chỉ kể về con người mà còn khiến dòng nước, thứ tưởng chừng vô tri, trở thành một nhân vật sống động mang ký ức, kết nối và định mệnh. Từ sông Tigris cổ đại đến dòng Thames thời hiện đại, nước ở đây là nhịp tim chung của tất cả các nhân vật, là sợi chỉ đỏ gắn kết những số phận tưởng chừng không liên quan, trải dài từ đế chế Mesopotamia đến London thế kỷ 21.
Mọi thứ bắt đầu từ thành phố cổ Nineveh, bên dòng Tigris của vùng Lưỡng Hà. Nơi đó, vị vua uyên bác nhưng tàn bạo Ashurbanipal đã xây dựng một thư viện huyền thoại, rồi để nó tan hoang theo bước chân lịch sử. Thứ duy nhất còn lại từ đống tro tàn ấy là thi phẩm Gilgamesh – bản anh hùng ca cổ xưa nhất nhân loại. Một bài thơ không chỉ sống sót qua hàng ngàn năm, mà còn gieo mầm cho những định mệnh tưởng chừng chẳng liên quan.
Từ London năm 1840, chúng ta gặp Arthur – cậu bé sinh ra bên dòng sông Thames hôi thối, bị bao phủ bởi nghèo đói, bạo hành và sự điên loạn của những người thân yêu nhất. Nhưng trí nhớ phi thường đã cứu lấy cậu, mở ra một cơ hội duy nhất thoát khỏi vũng lầy, nơi cậu chạm tay vào cuốn sách Nineveh and Its Remains, và một sợi chỉ định mệnh được nối dài.
Ở Thổ Nhĩ Kỳ năm 2014, cô bé Narin đối mặt với một tương lai không còn âm thanh. Căn bệnh hiếm khiến cô sắp mất thính lực, trong khi chiến tranh và bóng ma ISIS đang hủy hoại những gì thiêng liêng nhất. Cuộc hành hương cuối cùng của Narin về dòng Tigris không chỉ là để được rửa tội, mà còn là cuộc chạy đua với thời gian, với đức tin, và với sự sống còn.
Tua đến London 2018, Zaleekah – một nhà thủy văn học vừa ly hôn, lênh đênh trên một chiếc thuyền nhỏ giữa dòng Thames. Mồ côi, bị giằng xé giữa ký ức quê hương và những rạn vỡ hiện tại, cô quyết định sẽ kết thúc cuộc đời mình sau một tháng. Nhưng rồi, một cuốn sách về vùng đất tổ tiên bất ngờ tìm đến tay cô, và như một giọt nước, nó khơi lại dòng sống tưởng như đã cạn.
Tác phẩm quy tụ một dàn nhân vật đa dạng, mỗi người mang một sắc thái riêng biệt, xuất phát từ những nền văn hóa, hoàn cảnh và thời đại khác nhau nhưng đều được khắc họa sống động, chân thực, và đầy chiều sâu. Lối viết giàu hình ảnh, giàu nhạc tính của Shafak khiến từng trang sách trở thành một bức tranh, từ cảnh nghèo khổ bẩn thỉu ở London thời Victoria đến sự rực rỡ u hoài của Istanbul hiện đại. Mỗi khung cảnh đều hiện lên rõ ràng, chân thực đến mức tưởng chừng có thể chạm tay vào.
There Are Rivers in the Sky là một khúc trầm buồn nhưng rực rỡ về sự kết nối giữa con người, lịch sử, và thiên nhiên. Là lời nhắc rằng có những thứ vượt lên trên chiến tranh, biên giới, hay thời gian, như một giọt nước rơi xuống đất rồi bốc hơi lên trời, nhưng không bao giờ biến mất.